In aanloop naar onze Sectorbijeenkomst op 3 maart over Smarticipatie breekt Peter Schmeitz een lans voor een nieuw poldermodel.
Wat is er toch aan de hand in ons kleine polderland? Boeren, leraren, verpleegkundigen, klimaatactivisten: ze zijn boos! En ze komen niet alleen op voor hun belang. Ze laten ook overduidelijk weten dat ze zich niet gehoord en begrepen voelen. Door de overheid, en de rest van de samenleving. Blijkbaar is de afstand binnen de samenleving gegroeid, ondanks de mogelijkheden van sociale media…. LEES VERDER>>
Goede vraag van Peter Schmeitz #hoedan het nieuwe poldermodel vorm te geven. Voor het hoe dan dient onderscheid gemaakt te worden tussen projecten en beleid. Voor wat betreft het laatste, het maatschappelijk debat kernenergie uit de jaren 80 kan voor zeer controversiële thema’s worden herhaald. Zolang er maar voor wordt gezorgd dat iedereen meedoet, ook mensen met een laag inkomen, laaggeletterden en mensen met een migratie-achtergrond. Voor kleinere thema’s kan, zoals Kim Putters zelf ook doet, gebruik gemaakt worden van focusgroepen, omgevingsraden of burgerpanels, zolang deze maar een representatief samenstelling zijn van de maatschappij. De sociale wetenschappers weten uitstekend hoe representatieve groepen samen te stellen ! Deze aanbevelingen staan ook in de handreikingen van het NPBO, en uiteraard al sinds de vorige eeuw in de International Best Practice voor projecten, de Social Impact Assessment. Deze norm vertaalde ik in 2017 naar het Nederlands, eind deze maand verschijnt de 2e editie van de bijpassende Handreiking bij BZK op de website : https://aandeslagmetdeomgevingswet.nl/participatieomgevingswet/praktische/praktische-links/social-impact/
Met een vakkundig en neutraal voorzitter kan dan in deze meer a-politieke setting naar de echte impacts worden gekeken, en deze juist te behandelen. Belangrijk is het deliberatieve karakter, dus het hoffelijk voorzitten, het serieus nemen van zorgen , het eerlijk verdelen van spreektijd , en uiteindelijk tellen de argumenten en de feiten, en niet wie iets naar voren brengt. Inderdaad, een soort klein schaduwparlement, maar dan werkelijk afgespiegeld en gedepolitiseerd. Wat mij betreft noemen we het polderen 2.0, want de waarden die je noemt, redelijkheid en het gedeeld maatschappelijk belang worden juist in deze moderne deliberatieve methodes geborgd.
Oja, dit soort zittingen zijn openbaar, en de deelnemers krijgen vaak een bescheiden vergoeding. Dat is vooral van belang voor de kwetsbaren in deze groepen. Jouw ‘ usual suspects’, de grijze heren, mogen afzien van deze vergoeding. Het lijkt de jury in de VS wel ! Met dit verschil, dat de resultaten van dit soort overleggen als input dienen voor het Bevoegd Gezag, dat het eindbesluit neemt. Afwijken van het burgeradvies dient gemotiveerd te worden. Het lijkt voorzichtig toch wat op de toezeggingen van de Minister Van Veldhoven en de aangenomen motie rondom participatie eerder deze week in de Eerste Kamer. Sinds 2016 werk ik met een coalitie van wetenschappers, maatschappelijk middenveld, bedrijfsleven en overheid aan de modernisering van participatie. Het is de hoogste tijd de international best practices van besluitvorming in moderne democratieen in Nederland te gaan invoeren, er is genoeg te doen en de inpassingskosten van 30-40% zijn internationaal gezien hoog.
Ik kom 3 maart naar LEO en ben benieuwd naar je verhaal !